kinnikinnik

KINNIKINNIK

Noord Amerikaanse Tabak


Vaak kan je bij allerlei verzendfirma's Crazy Crow Cy, Hudson Bay en andere, allerlei vormen van indiaanse tabak vinden, zoals Kinnikinnik en dergelijke. Vaak worden ook allerlei kruidenzakjes aangeboden voor allerlei vage doeleinden, die de meeste hobbyisten vreemd zijn. Bovendien zijn de gevraagde prijzen buitensporig hoog.

Tijdens het laatste Historia Mundi evenement, praatte ik met een collega indianist, die vond dat mijn indiaanse tabak zo goed smaakte, en hoe ik er aan was geraakt. 't Was immers duur in aankoop en bijna niet te vinden.

Mits een paar opzoekingen wist ik de Engelse benaming van de kruiden om te zetten in de Latijns -wetenschappelijke naam, en zo naar het Nederlands.

Het blijkt dat vele van de hierna opgesomde planten, mits een beetje moeite, op te sporen zijn en aan te kopen in of via grote tuincentra. Je zou dus kunnen overwegen om een kruidentuintje aan te leggen om je Amerikaanse Salie (Sage), je Sweetgrass (Hiërochloë Odorata) en de ingrediënten van je tabak zelf te kweken.

Uiteindelijk zit in deze mengeling slechts een heel klein deel echte tabak, de te roken mix kan je heel gemakkelijk je eigen favoriete smaak en geur geven. De zelfgemaakte indiaanse tabak is bovendien veel beter en op langere termijn goedkoper, dan wat je zo kan kopen.

Een andere goede reden om je tabak zelf te maken is het feit dat "echte", blanke gecultiveerde tabak erg duur was, en in de pionierstijd, aan de frontier niet altijd voorradig. Men neemt dan ook aan dat trappers, mountain man en andere reizigers vaak indiaanse tabak kochten bij de natives, en er hun eigen tabak zeer sterk mee gingen versnijden.

Uiteraard verschilde de plantengroei nogal erg van klimaatstreek tot klimaatstreek, maar de planten die hieronder beschreven worden, waren vrij algemeen terug te vinden.


Bereiding en bewaring van kruiden voor tabaksmengelingen


Tabak en de kruiden die er bij gemengd worden, moet langzaam worden gedroogd, zodat deze kruiden langzaam hun typische smaak kunnen krijgen. Toch wordt tabak nooit helemaal droog bewaard. Poederdroge tabak is niet lekker. Daarom kan je best een aardappelschil, appelsienschil, een appelschijfje toevoegen aan je tabak, of hem af en toe licht besproeien, en dan bewaren in een luchtdichte doos of zak.

Tracht ook je kruidenmengeling goed te mixen. Een evenwichtige samenstelling van je tabak is belangrijk voor de smaak.

Sommige planten zoals Mullein en Mugwort moeten eerst manueel gewreven worden om een lekkere losse vezel te bekomen.

De schors die beschreven wordt, kan best in lange, heel dunne strips gesneden worden.

Verder is de samenstelling van je mengeling van belang. Hier helpt alleen experimenteren, tot je een voor jou smaak goede samenstelling hebt bekomen.


SCHORS


Schors van allerlei planten, struiken, takken, was een standaardonderdeel van de indiaanse kruidenmengelingen die gerookt werden. Hoewel de schors van sommige planten, zoals de wilg, een medicinale werking hebben (salicylaat dat werkt als aspirine, en andere), verdwijnt deze werking echter bij het roken ervan. Gebruik liefst dunne schors van takken, en anders de binnenlaag van dikkere schorslagen voor de beste resultaten. Snijdt deze dunne schors in hele fijne lange strips zoals Virginia tabak. Schors op zichzelf is te "rasperig" voor de keel om alleen te roken, maar het is wel een belangrijk onderdeel van je tabaksmengeling. Hier volgen de meest gebruikte soorten schors…:


Willow Bark - Salix sp. - Wilgenbast - Wilgenschors

Er zijn heel veel wilgensoorten, en ze zijn moeilijk te onderscheiden. Elke soort heeft een licht verschillende smaak wanneer hij gerookt wordt. Experimenteer om de beste soort te ontdekken. Is gemakkelijk te vinden.


Dogwood Bark - Cornus sp. - Kornoelje

Deze plant wordt eveneens gebruikt om body en textuur te geven aan je tabak. Elke soort is goed, onder andere Flowering Dogwood en Red Osier (Creek) Dogwood.


ANDERE PLANTENDELEN


Onderstaande planten hebben een geleidelijk steeds scherpere smaak, te beginnen met de milde:


Pipsissewa - Chimaphila sp. - Winterliefje

De bladeren van alle soorten van deze planten, maar ook van de Pyrola, Pyrola sp. zijn zeer mild van smaak, en uiterst geschikt om te gebruiken in een tabaksmengeling. Je kan ze desnoods alleen roken, en ze zijn, na droging, gemakkelijk te verkruimelen in bruikbare stukjes.


Kinnikinnik - Bearberry leaf - Arctostaphylos uva-usi - Beredruif

Kinnikinnik, is de standaard plant die gebruikt wordt in alle Noord-Amerikaanse tabaksmengelingen. De bladeren geven een fijne, dikke rook, mild genoeg om alleen te roken. De bladeren worden meestal gebruikt, maar ook de rode schors kan gebruikt worden. De bladeren zijn lederachtig en kunnen wat bewerkelijk zijn om klein genoeg te maken voor een tabaksmengeling.

Meestal gebruikt samen met wilgenschors en andere ingrediënten.

Ook Beredruifvarianten zoals de Manzanita, Shrubby - Arctostaphylos sp, worden vaak gebruikt maar zijn minder mild dan de twee voorgaande planten. Gedroogd en verkruimeld helpt dit ingrediënt wel goed om "de brand" in de pijp te houden…. Uit de wortels en het hout van deze plant worden trouwens goede pijpen gemaakt. Dit kruid is te machtig om alleen te roken, je moet het spaarzaam mengen met andere planten.


Madrone - Arbutus Menziesii - Aardbeiboom

Dit is een boom met vurig rode schors. Het blad en de schors smaken nog scherper dan de Manzanita. Ook alleen te gebruiken in mengelingen.


Blackberry - Rubus sp. - Bramen

Maar ook de Japanse wijnbes, braambes en framboos, worden allemaal gebruikt als toevoegingen aan tabak. Zowel de schors, de bladeren als de wortel worden gebruikt.

Zorg dat de wortel goed verpulverd wordt en goed gemengd met de andere toevoegingen. Schors en kleine takjes kunnen ook gebruikt worden. De bladeren zijn heel mild en kunnen ook gebruikt worden.


CEREMONIEEL GEBRUIK


Scotch Broom - Cytisus scoparius - Brem (Bezembrem)

Deze plant wordt vaak geplant langsheen de weg, om erosie te voorkomen, en loopt dan dikwijls verder uit in het landschap. Deze plant wordt vaak gebruikt in ceremoniële tabaksmengsels.

De vers geplukte bloemen moeten dadelijk in een glazen pot gestopt worden, die dan goed moet worden afgesloten. Laat ongeveer twee weken staan. Door het aanwezige vocht gaat de inhoud een bruinachtige kleur krijgen. Indien niet: open de pot even en de plant verkleurt onmiddellijk. Wanneer de plant klaar is, heeft hij een hele slechte geur! Maar als je dan het pluksel laat drogen gaat het een heel aangenaam aroma verkrijgen. Laat het niet helemaal verdrogen, maar hou het licht vochtig, om zijn heel aangename smaak te behouden. Gebruik het slechts in geringe hoeveelheden samen met andere planten.


MEDICINAAL GEBRUIK


Mullein - Verbascum thapsus - Koningskaars of Toorts

Dit is eveneens een ideale basisplant om te gebruiken in tabaksmengelingen!

De bladeren van de Koningskaars geven een fijne lichte rook, met weinig smaak. Het werkt heel geneeskrachtig - zelfs als je het rookt - tegen allerlei longaandoeningen, en werd vroeger vaak gerookt om hoest te helpen bedaren, tegen tuberculose, en om als expectorans de fluimen uit de longen te verwijderen.

Er werd ook een thee gebrouwen met dezelfde helende werking.


SMAAKGEVERS


Sommige mengelingen hebben op zichzelf weinig smaak, of een hele flauwe. De kruiden hieronder kunnen helpen om een aangename smaak te geven aan je tabaksmengeling. Zoals steeds experimenteer met de hoeveelheden en samenstellingen.


Mints - Mentha sp. - Munt

De verschillende muntsoorten (Spearmint - Peppermint enz.) geven een goed resultaat maar moeten spaarzaam gebruikt worden.


Mugwort Herbaceous - Artemisia sp. - (geen struiken) - Bijvoet

Werd in de middeleeuwen gebruikt voor het maken van bier, en als vervanger van hop.

Deze plant heeft een sterk aroma, en wordt daarom ook best gebruikt in combinaties met andere planten. Het is heel goed te combineren met bijvoorbeeld Koningskaars.


Sagebrush, shrubby - Artemisia sp. - Bijvoet

Sagebrush is een struikje dat in de westelijke woestijnen van de US wordt gevonden. Het is een lid van de zonnebloemfamilie, maar helemaal geen familie van de Salvia salie gebruikt in de keuken!

Het wordt dikwijls gebruikt in Sagesticks. Je kan het eveneens spaarzaam toevoegen aan je tabaksmix.


Lemon Balm - Melissa officinalis - Citroenmelisse

Dit is een heel mild en kalmerend kruid dat een heel lichte citroenachtige smaak toevoegt aan iedere mix.


Andere toevoegingen kunnen zijn: een beetje Sweetgrass, (Hierochloe hirta of Hierochloe Odorata) wat Engelwortel, en verschillende tabakssoorten zoals Indian Summer, Bull Durham enz...


VOORBEELD VOOR RECEPT


Standaard mix:


Blad van Koningskaars als basis;

Kinnikinnik voor 'body' ,fijn vermalen;

Optioneel: Winterliefje en/of Manzanita toevoegen;

Eventueel nog andere smaakgevers toevoegen

Een klein beetje tabak met eventueel zoet aroma…


Bronnen: Gegevens teruggevonden op het Internet.























Ludo Van den Bussche - Sunkmanitu Tanka Okolaya

Ex First Chief van de Sotka Yuha Warrior Society

Member of the Ska Yuha Society

NEDERLANDS

FRANCAIS

ENGLISH

LATIN

  GEBRUIKTE DELEN

Wilg


Willow

Salix sp.

de schors


Kornoelje


Dogwood Bark

Cornus sp.

de bladeren


Winterliefje


Pipsissewa

Chimaphila sp.

de bladeren


Beredruif


Kinnikinnik, Bearberry leaf

Arctostaphylos uva-usi

de bladeren


Beredruif


Manzanita, Shrubby

Arctostaphylos spp.

de bladeren


Aardbeiboom


Madrone

Arbutus Menziesii

de bladeren

de schors

Braam


Blackberry

Rubus fruticosus

de schros

de bladeren

de wortelen

Brem (Bezembrem)


Scotch Broom

Cytisus scoparius

de bloemen


Koningskaars of toorts


Mullein

Verbascum thapsus

de bladeren


Veenreukgras


Sweetgrass

Hierochloe hirta of Hierochloe Odorata

ganse plant


links naar onze kruidenpagina's

BACK